Arkeo Denemeler: Astyra

5 Kasım 2012 Pazartesi

Dikili Kaya Sunağı-II / İZMİR / AİOLİS / Dikili

Dikili Kaya Sunağı Kalıntıları: Sunak Atarneus ovasında bir yükseltinin üzerinde konumlanmış, hem yeni Dikili ile hem de Atarneus Antik Şehri arasında kalmaktadır. Bulunduğu konum itibari ile Salihler Köyünün üzerindeki Asar Kaya(Kale), Üçtaş Tepe Karina Yerleşimini ve çevredeki küçük yerleşimleri görür konumdadır.

Dikili Sunağı Panoramik Görüntü

Sunak Çevresi Panoramik Görüntü

Atarneus Ovası Panoramik Görüntü

Dikili Panoramik Görüntü

Dikili Sunağı Panoramik Görüntü

Dikili Panoramik Görüntü

Dikili Sunağı Panoramik Görüntü

Sunak etrafında az sayıda olsa da geç dönemlere ait keramik kırıntılarına rastladık. Keramik kırıntılarının sunak yakınında çoğalması bu parçaların sunak amaçlı kullanıldığını düşündürmektedir. Sunağın büyük kaya bloğunun içi oyulmuş olması dikkat çekicidir. Kaya parçasında iki yerinde birden daire formunda oyuk vardır. Tıraşlanmış, üzerinde nişler açılmış iki uzun ana kayanın üzerine içine iki kat daire açılmış devasa kaya bir kapak gibi üzerine oturtulmuş imajını vermektedir. Bu sunak ilginç bir görünüm vermektedir. Sunağa uzaklığı 150mt kadar olan kayalık tepe üzerinde, içi taşlarla doldurulmuş iki sarnıç kalıntısı dikkat çekicidir.

Dikili Kaya Sunağı

Ayrıca sunağın çevresinde kaya oluşumlarının bazı yerlerinin tıraşlanmış olması ve buradaki kayaların yapısında da gördüğümüz kadarıyla bu tepe üzerindeki kayalar mimari eleman temini için taş ocağı olarak kullanılmış olabilir.

Sunak Detayları

Yazıt

Sunak Detayları

Keramik Kırıntısı

Keramik Kırıntıları

Bu sunağın Dikili tarafında yaz kış kurumayan bir gölcük bulunmaktadır. Bu gölcük Atarneus maddesinde andığımız Atarneus’un adı bölümünde incelediğimiz Ata-Arna yani “Pınar Gölcüğü”nde geçen küçük gölcük olabilir. Atarneus Yerleşiminin bu gölcüğe uzaklığı kuş uçuşu 1,5km’dir ve Astyra (ki burada göl yoktur) veya Kane Dağındaki Karagöl olmasından daha yakın bir ihtimaldir.

Kaynakça: Bilge Umar- Aiolis- İnkılâp Kitabevi -2002 / Bilge Umar –Türkiye’deki Tarihsel Adlar -İnkılâp Kitabevi -1993 / Prof.Dr.Engin Beksaç –Tarih Işığında Burhaniye.

Taylan Köken

1 Kasım 2012 Perşembe

Astyra- Nebiler Ilıcası / İZMİR / AİOLİS / Dikili-Nebiler Köyü

Astyra’nın Yeri: İzmir ili Dikili ilçesi Nebiler Köyü’ne geldiğinizde ılıcanın tabelası sizi Astyra’ya götürecektir. İzmir-Çanakkale yolunda Edremit yönüne doğru Dikili kavşağını 10km kadar geçince sağda Gökçeağıl (Kemente) Köyü yoluna sapılır ve köye girmeden devam edilirse Nebiler Köyü Ilıcasına gelinir. Burası tarihte Astyra olarak anılmaktadır.

Astyra Uydu Görüntüsü

Nebiler Ilıcası Tabelası

Nebiler Ilıca Tabelası

Ilıca İşletmesi

Nebiler Ilıcası

Ilıcadaki Koca Çınar

Ilıcadaki Yeni Pansiyon Odaları

Ilıcadaki Yeni Pansiyon Odaları

Ilıcanın Üstündeki Karina Düzlüğü

Astyra Adı: Sayın Bilge Umar’ın belirttiğine göre Astra Luvi dilinde “akıntı” anlamındadır ve sözcük açılırsa “akarsu, dere, çay, ırmak” anlamlarındadır. Astyra’nın ise Astura’dan geldiğini belirtiyor ve Astura’nın Luvi dilinde Ast(a)-Ura, yani “Koca Çay” anlamında olduğunu söylüyor.

Nebiler Ilıcası, Karina eteklerinden doğup sonra Kabakum’un Üçpınar Mevkiinde Ege Denizi ile buluşan bir derenin kenarındadır. Buradan çıkan şifalı sıcak sular dereyi beslemektedir. Yazın sıcak havalarda dere nerede ise kurumaktadır.

Yine Bilge Umar’ın Türkiye’deki Tarihsel Adlar kitabından bölgede üç tane Astyra’nın varlığını öğreniyoruz. Bunlardan birincisi Troas Bölgesinde Nara Burnu’nun kuzeydoğu ilerisinde bulunan bir ılıca ve ilkçağ kentçiğidir. İkincisi Edremit yakınında bulunan Güre Kaplıcalarının altında kalmış olduğu düşünülen ilkçağ tapınağı ve köyüdür. Üçüncüsü ise Nebiler Ilıcasının bulunduğu yerdir.

Bu üç Astyra’da ılıcadır veya ılıca kenarındaki yerleşimlerdir. Fakat Astyra adının anlamını incelediğimizde akarsu anlamına gelmesine rağmen ılıca ile ilgili herhangi bir anlam ifade etmemesi dikkate değerdir. Ancak hem Güre Kaplıcalarının, hem de Nebiler Ilıcasının yakınlarından akarsu geçmektedir ve Astyra isimleri bu akarsulardan dolayı verilmiş olabilir.

Nebiler Deresi

Astyra Kısa Tarihçesi: Astyra tarihi hakkında hemen hemen hiçbir bilgi yoktur. Atarneus maddesinde andığımız İran Kralı Xerxes ordusu ile birlikte Yunanistan seferine çıkarken Karina kentine uğramış, dolayısıyla Astyra’yı ziyaret etmiş olmalıdır.

MÖ.480’de ise İran Kralı Xerxes ordusunu Sardeis’de toplar ve Yunanistan üzerine seferine başlar. Ordu Salihli, Akhisar, Soma, Bergama üzerinden Atarneus ovasından da geçer.

Nebiler Şelalesi

Astyra Kalıntıları: Günümüzde Astyra, Nebiler Köyü muhtarlığı tarafından iptidai şartlarda işletilen ve çevre halkı tarafından çoğunlukla günübirlik ziyaret edilen çok küçük bir ılıcadır. Muhtarlık gelen talep üzerine son yıllarda sürekli kalmak isteyenler için barakadan yeni pansiyon odaları yapmıştır. Geçmiş yıllarda buranın kötü durumuna göre nispeten bir düzelme vardır.

Nebiler köyüne girmeden önce bir mağara ve buradan çıkan kükürtlü kaynak suları, bu suların oluşturduğu şelale, bir saatlik yürüyüşle görülmeye değer manzaralar sunacaktır size.